Alzheimer Hastalarının Yasal Hakları Nelerdir?

Alzheimer zihinsel aktivitelerin tahrip olmasına neden olan bir hastalıktır. Alzheimer hastalığı hastanın kendisi kadar yakınlarını da etkileyen bir süreci başlatır. Bu süreçte maddi ve manevi olarak birçok zorlukla karşılaşılabilir. Ülkemizdeki sosyal devlet anlayışı nedeniyle de hastalara da birçok yardım ve imkan sağlanmaktadır. Alzheimer hastalarının yasal hakları pozitif olarak düzenlenmiş olup, devlet garantisi altındadır.

Alzheimer hastalığı evreler halinde görülür ve zaman geçtikçe de ilerlemeye devam eder. Son evrede hastayı yatağa bağımlı hale getirerek, bakıma muhtaç olmasına neden olur. Alzheimer hastasının bakımı zorlu bir süreç olduğundan, hasta yakınlarına destek olunması için birçok yasal düzenleme yapılmıştır. Alzheimer hastasının sahip olduğu yasal haklar bugünkü yazımızın temelini oluşturacak. Alzheimer hastalarının yasal hakları nelermiş ve Alzheimer hastaları evde bakım parası alabilir mi inceleyeceğiz.

Alzheimer Hastasının Vasi İşlemleri

Alzheimer hastaları karar alma ve düşünme yetilerini büyük ölçüde kaybettiğinden muhakeme yapamazlar. Hastanın aldığı ve alacağı kararlar kendisini olumsuz etkileyeceği gibi yakınlarını da olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle Alzheimer hastasına vasi atanması bir gerekliliktir. Temyiz yeteneği kaybolan hastaya bir yakınının vasilik yapması en doğrusu olacaktır.

Alzheimer Hastalarının Yasal Hakları

Alzheimer hastaları engellilere verilen haklardan yararlanabilmektedir. Fakat hastanın yaşına ve durumuna göre yararlanamadığı bazı haklarda bulunmaktadır. Alzheimer hastalarının yasal hakları nelermiş bakalım. (1)

Alzheimer Hastası Hangi Haklardan Yararlanabilir?

  • Engelli maaşı
  • Evde bakım aylığı ( evde bakım parası )
  • Bakım evi
  • Malulen emeklilik
  • ÖTV indirimli araç alma
  • Emlak vergisi
  • Vergi indirimi
  • Tıbbi malzeme temin etme

Alzheimer hastalarının bu haklardan yaralanabilmesi için engelli sayılmaları gerekmektedir. Engelli raporu almak için tam teşekküllü bir devlet hastanesine başvurulmalıdır.

Engelli Yardımları İçin Hangi Kurumlara Başvurmak Gerekir?

  • Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
  • Büyükşehir Belediye Başkanlıkları
  • İl ve İlçe Belediye Başkanlıkları
  • Milli Eğitim Bakanlığı
  • İçişleri Bakanlığı
  • Kaymakamlıklar
  • Müftülükler
  • Engelli Dernekleri

Bu kurumlar birçok seminer, panel ve sempozyum düzenleyerek Alzheimer hastalarını ve hasta yakınlarını bilgilendirmektedir.

Alzheimer Engelli Raporu Yüzde Kaç Olmalıdır?

Alzheimer hastalarının engellilere verilen haklardan yararlanabilmeleri için en az %40 engelli olduklarını gösteren sağlık raporu almaları gerekmektedir. Ayrıca raporu alırken hangi haklardan yararlanmak istendiği de belirtilmelidir. Örneğin hastanız malulen emekli olacaksa ya da evde bakım parası alınacaksa bunlarda raporda belirtilmelidir. Alzheimer hastalarının yasal hakları yalnızca raporla ispatlandığı sürece kullanılabilir.

Alzheimer Hastası İçin Devlet Hastanesinden Alınan Rapor Yeterli mi?

Alzheimer hastaları tam teşekküllü bir devlet hastanesinden aldıkları raporu birçok haktan yararlanabilmek için kullanabilmektedir. Fakat bazı sigorta şirketleri ve kaymakamlıklar alınan raporu yeterli görmeyerek sizi bir hastaneye yönlendirebilir. Bu durumda istenilen haktan yararlanmak için belirtilen yerden rapor alınması gerekir.

Yaşlılık Maaşı ( 65 Yaş Maaşı )

Alzheimer hastaları 2022 numaralı kanunda geçen şartları taşımaları halinde yaşlılık maaşı alabilirler. Yaşlılık aylığı bağlanması için kişinin 65 yaşını doldurmuş olması gerekmektedir. Zaten bu nedenle 65 yaş maaşı da denilmektedir.

Yaşlılık maaşı alınabilmesi için kişinin bakmakla yükümlü kimsesi bulunmaması, emekli maaşı vb. sosyal olanaklardan yararlanmaması, nafaka almaması ve hiçbir şekilde devamlı geliri bulunmaması gerekir. 65 yaş maaşı alınabilmesi için kişinin durumunun belgelenmesi gerekmektedir. İl ve İlçe İdare Heyetleri’nden alacakları belgeler 65 yaş maaşı bağlanması için yeterlidir.

Engelli Maaşı Alma Şartları

Alzheimer hastaları engelli maaşı alabilmekte olup, bunun için gerekli belgelerin alınması ve başvuru yapılması gerekir. Öncelikle il ve ilçe defterdarlığından sevk alınarak hastaneye gidilmesi önemlidir. Hasta engelli raporunu tam teşekküllü bir devlet hastanesinden de alabilir fakat kurum bunu kabul etmeyip yeniden rapor isteyebilir. Bu nedenle en başta sevk alınıp başvurulan kurumun yönlendirmesine göre hareket edilmelidir. İl ve ilçe defterdarlıklarından sevk alınıp gidildiğinde herhangi bir muayene ücreti de ödemezsiniz.

Hastanede yüzde 40 ve üzerinde rapor almanız engelli maaşı alabilmek için yeterlidir. Raporunuzu aldıktan sonra ilgili defterdarlığa başvuru formu ve raporla birlikte başvurmalısınız.

Başvuru işleminin ardından hasta hakkında il ve ilçe kurulu tarafından inceleme yapılır ve bakıma muhtaç olup olmadığı tespit edilir. Hastanın bakıma muhtaç olduğu anlaşıldığında da engelli maaşı bağlanır. Görüldüğü üzere engelli maaşı şartları arasında en önemli kriter engelli raporu alınmasıdır. Rapor alındıktan sonra maaş da kısa sürede bağlanabilmektedir.

Evde Bakım Maaşı

Evde Bakım Maaşı

Evde Bakım Maaşı

Evde bakım parası Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından aylık net asgari ücret miktarı kadar hastanın bakımını üstlenen kişiye ödenmektedir. Evde bakım maaşı hastanın daha iyi bir ortamda bakılabilmesi ve hastalığın getirdiği maddi yükün hafifletilmesi için yapılan bir yardımdır.

Evde Bakım Maaşı Şartları

Evde bakım maaşı alınabilmesi için ilk şart gelirdir. Hastanın tüm gelirlerinin toplamı bakmakla yükümlü olduğu birey sayısına göre hesaplanmakta olup, kendisine düşen gelir asgari ücretin 2/3’ünden az olması halinde evde bakım parası alabilmektedir.

Alzheimer hastasının engelini gösteren raporun ağır engelli kısmında “Evet” yazan bir ibare bulunmalıdır.

Hastanın başkasının yardımı olmadan hayatını idame ettiremeyeceğine dair bakım heyeti raporu hazırlanmalıdır. Bu raporun hazırlanması Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı yetkilileri tarafından gerçekleştirilmektedir.

Evde Bakım Parası Almak İçin Nereye Başvurulur?

Evde bakım maaşı almak için Aile ve Sosyal Politikalar İl ve İlçe Müdürlüklerine başvurulmalıdır. Bulunduğunuz yerde bu birimler yoksa kaymakamlıklara başvuru yapabilirsiniz.

Engellilerin Yararlanabileceği Vergi İndirimleri

Engelli vergi indirimlerinden engeli bulunan hasta yararlanabileceği gibi bakmakla yükümlü engelli bir hastası bulunan çalışanda yararlanabilir. Vergi indiriminden yararlanmak için çalışan, işveren ve tüccar olunması fark etmez.

Engelli Vergi İndiriminden Nasıl Yararlanılır?

Vergi indiriminden yararlanmak isteyenler Vergi Dairesi Müdürlüğüne, Mal Müdürlüğüne ve Defterdarlık Gelir Müdürlüğüne başvurabilirler.

Engelli Vergi İndirimi Belgeleri

Vergi indiriminden yararlanmak isteyenler yazacakları dilekçenin yanında aşağıdaki evrakları da sunmalıdır.

  • İşyerinden alınacak çalıştığını gösterir belge
  • Bakmakla yükümlü olduğu engellenin nüfus cüzdanı örneği
  • Bakmakla yükümlü olduğu engellinin 3 adet fotoğrafı
  • Engelli kişiye bakmakla yükümlü olduğunu gösteren belge

Emlak Vergisi Muafiyeti

Alzheimer hastalarının yasal hakları arasında emlak muafiyeti de bulunmaktadır. Bu haktan yaralanabilmeleri için engelli olduklarını gösteren raporu sunmaları yeterlidir.

Emlak vergisi muafiyeti 200 m2’den küçük tek konutu olan engelliler için geçerlidir.

ÖTV ve MTV İstisnaları

Yüzde 90 ve üzeri engelli olan hastalar alacakları araçlar için ÖTV’den muaftır. Araç engelli hasta tarafından kullanılamayacağı için bir yakını ya da istihdam edilecek bir şoför tarafından kullanılacağı belirtilir.

Engeli yüzde 90 üzerinde olmayan hastalar H sınıfı sürücü belgesine sahip olmaları şartıyla ÖTV ödemeksizin araç satın alabilirler.

Engelli kişilerin üzerine olan araçlar MTV’den muaftır. (2)

Gümrük Vergisi Muafiyeti

Engelliler tarafından yurtdışına ithal edilecek özel tertibatlı araçlarda gümrük vergisi uygulanmaz. (3)

KDV İstisnası

Engellilerin hayatlarını kolaylaştıran ve günlük yaşamda kullanmaları için üretilmiş araç ve gereçler KDV’den muaftır. Örneğin görme engelli biri KDV ödemeden kabartma klavye alabilir.

KDV istisnası nakil vasıtalarında (binek otomobil) geçerli değildir.

Alzheimer Hastalarının ve Engellilerin Yararlanabileceği Diğer İndirimler

  • Toplu taşıma araçlarında ücretsiz veya indirimli yolculuk
  • Belediyelerin uygun görmesine göre su faturalarında indirim
  • TCDD tarafından yapılan tren seferlerinde indirim
  • Türk Hava Yolları seferlerinde indirim
  • Türkiye Denizcilik İşletmeleri seferlerinde indirim
  • Şehirlerarası otobüs seyahatlerinde indirim
  • Cep telefonu görüşmelerinde GSM Operatörlerinin engellilere özel sunduğu indirimler
  • Milli parklar ve devlet tiyatroları engellileri ücretsizdir.
  • Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı müzeler engelliler tarafından ücret ödemeden gezilebilir. (4)

Alzheimer hastalarının yasal hakları nelermiş kısaca değindik. Konu hakkındaki sorularınızı yorumlar kısmından iletebilirsiniz.

Alzheimer Hastalarının Yasal Hakları Nelerdir?
4.5 (90%) 2 votes
    1. Ülkü 31/08/2018
      • admin 01/09/2018
      • Gülcan Tezcan 02/11/2018

    Yorum yap